Yüzyıllardır farklı kültür ve inançların buluşma merkezi olan Mardin’in çok çeşitli yapısı mimarisinden mutfağına kadar birçok başlıkta kendini belli ediyor. Gaziantep, Adana ve Hatay gibi şehirlerin yanında, Mardin mutfağının adı pek geçmese de aslında kültürel bakımdan oldukça zengin bir karaktere sahip. Türk, Arap ve Süryani lezzetlerinin birleşiminden oluşan Mardin mutfağı, genellikle et ve hamurişi ağırlıklı tarifleri buluşturuyor. Bazılarına çok yakınız; ancak yöresel tarifleri tatmak ve Süryani mutfağı ile tanışmak için Mardin gerçekten de ideal bir nokta. Bu yazıda Mardin’de tatmanız gereken lezzetleri ve deneyip memnun kaldığımız mekanları listeledik. Şimdiden afiyet olsun!

Başlamadan Önce Not: Doğu şehirlerinin sularına alışık olmayan kişilerin Mardin gezisi boyunca cacık, şerbet, yeşillik, salata gibi kaynamamış suyla hazırlanan yiyecek ve içeceklere mesafeli olmasını öneririz. 🙂 Midenizi bozma ihtimaliniz çok yüksek; yanınızda mide koruyucu taşıyın ve kapalı su tüketin.

MARDİN’DE NE YENİR

Mardin’in kültürel mirasının büyük çoğunluğunu günümüzde yerleşik olarak sayıca çok azalan Süryaniler tarafından oluşturulmuş. Mardin’e gitmek demek, bir noktada Süryani yemeklerini de tatmak demek. Önce denemeniz gerekenleri listeleyip kısaca özetleyelim ki isim farkından karışıklık yaşanmasın.

Mardin’de Denemeniz Gereken Süryani Yemekleri

İrok: Mardin usulü içli köfte diyebiliriz. Bol baharatlı köfte ile hazırlanıyor, yağda kızartılıyor. Eti dolu dolu kullanılıyor.

İkbebet: İçli köftenin haşlama versiyonu. Bizce kızartmadan daha lezzetli; yoğurtla ve pul biberli yağ ile servis ediliyor.

Kitel Raha: İçli köftenin çeşitlerinden bir diğeri de Kitel Raha. Yassı, ince ve disk gibi hazırlanan bu köfte de ikbebet gibi suda haşlanarak yapılıyor. İçi kıyma ya da küçük parça etle, dışı kişniş ve bulgurdan yapılır.

Sembusek: Kapalı lahmacun olarak tanımlayabileceğimiz Sembusek, iç harç hazırlandıktan sonra ay şeklinde kapatılan hamurdan yapılıyor. Aslında bir çeşit kapalı pide; fırınlarda ve kebapçılarda tadabilirsiniz.

Bademli Haşu Pilavı: Kuzu eti ve badem ile yapılan bu iç pilav bizim favorilerimiz arasında. Menüsü yöresel tarifleri içeren her yerde deneyebilirsiniz.

Etli Ekmek: Bildiğimiz etli ekmek ama harcı baştan tüm malzemelerle karıştırılarak fırında yapıldığı için lahmacun görüntüsü olmuyor.

Dobo: En sevilen Süryani yemeklerinden biri olan Dobo’yu badem kuzu budu olarak özetleyebiliriz. Kuzu eti sevenler kaçırmasın, tercih etmeyenler için kokusu ağır gelebilir.

Kaburga Dolması: Kuzu etli ve bademli iç pilavın bütün kaburgaya doldurulması ile hazırlanan ünlü bir Mardin yemeği.

Süryani Çöreği: Mardin çöreği olarak da bilinen bu tatlı badem ve hurmayla hazırlanıyor. Özellikle sıcak ise çayla çok yakışıyor.

Harire: Pekmez, un, şeker ve tarçın ile hazırlanan bir tatlı. Tip olarak jöleye benziyor, cevizle servis ediliyor. Mardin’in bol etli yemeklerinden sonra sindirim için iyi gidiyor.

Mardin’de Denemeniz Gereken Kahveler

Mırra: Kulpsuz kahve fincanında servis edilen Mırra, Doğu illerinin sıklıkla tercih ettiği sert bir kahve. Hem fazlasıyla sert, hem de acı olduğu için espresso gibi az sunuluyor. Türk kahvesinin tam tersi taneciksiz, duru ve köpüksüz bir kahve çeşidi.

Dibek Kahvesi: Kahvenin dibekte dövülmesi ile hazırlanır; bu nedenle aslında bir kahve çeşidinden çok kahve öğütme yöntemidir. Farklı kahve türlerinin bir arada dövülmesi ile toz şeklini alan Dibek kahvesi içinde genellikle menengiç ve kakule bulunur.

Süryani Kahvesi: Çifte kavrulmuş kakuleli Dibek kahvesinden Türk kahvesine kıyasla daha fazla kaynatılarak yapılıyor. Filtre kahve gibi, köpüksüz servis ediliyor. Tadı oldukça sert.

Menengiç Kahvesi: Menengiç bitkisi meyvelerinin kurutulup öğütülmesi ile hazırlanan aromatik bir kahve. Bildiğimiz kahvelerden daha farklı bir tadı vardır, kesinlikle daha hafif bir seçenek.

MARDİN’DE NEREDE NE YENİR: MARDİN YEME İÇME ÖNERİLERİ

Mardin lezzetleri hakkında genel bir fikrimiz oluştuğuna göre artık Eski Mardin ve Mardin genelinde önereceğimiz mekanlar listesine başlayabiliriz.

#1 Leyli Muse Mutfak Gastronomi Atölyesi:

Mardin yemek ve müzik kültürünün somut olarak yaşatılması amacıyla açılan Leyli Muse Mutfak Gastronomi Atölyesi, geleneksel Mardin yemeklerini keyifli bir ortamda tatma imkanı sunuyor. Mardin’e gittiğimiz dönem yeni açılmış olan bu restoranda, yukarıda listesini paylaştığımız Süryani yemeklerini ve çok daha fazlasını deneyebilirsiniz. Biz dekorasyonunu ve ince ince çalan müziklerini o kadar çok sevdik ki menüde aklımızın kaldığı yemekleri de tadabilmek için iki kere gittik. Süryani içli köftesi kitel raha, bademli haşu pilavı, kavurmalı keşkek ve irok buradaki favorilerimiz.

#2 Cercis Murat Konağı:

Mardin denince akıllara gelen ilk mekan artık Cercis Murat Konağı oluyor; çünkü kendisi Mardin yöresel yemeklerini tadabileceğiniz kuşkusuz en iyi yerlerden biri. Adını restore edildikten sonra açıldığı konaktan olan bu restoran, 2001 yılında turizmci Ebru Baybara Demir tarafından işletiliyor. Bizce Cercis Murat Konağı, Mardin mutfağının çok iyi örneklerini sunmanın yanında şehir için de hem ulusal hem de uluslar arası alanda çok büyük bir turizm değeri.

Cercis Murat Konağı fiks menü ile hizmet veriyor, yemeklerinden tatmak için öğle ya da akşam saati fark etmeksizin mutlaka rezervasyon yaptırmanız gerek. Aksi takdirde, özellikle de yaz mevsimi ise zaten yer bulunamıyor. İçecek hariç kişi başı 150 TL.

Fiks menü içinde başlangıçta gelen meze tabağı Cercis Murat Konağı’nın bir numarası. Meze tabağı fava, kuru cacık, kurutlmuş domates, zahterli yoğurt, kabak ezme, sebzeli zahter, muhammara, köz patlıcan tebbel, firik yeşil buğday ve derik zeytini çeşitlerinden oluşuyor. Beraberinde sumaklı yeşil salata geldikten sonra ara sıcak olarak içli köfte ve ana yemek olarak da kuzu budundan hazırlanan dobo geldi. Akşam boyunca en sevdiğimiz tatlardan biri kesinlikle dondurmalı ve bademli irmik helvasıydı.

Cercis Murat Konağı’na gelmeden önce fiks menüdeki alternatifler arasından seçimi biz yapıyoruz diye okumuştuk, ancak bizim deneyimimizde seçim söz konusu değildi. Mekanda kapalı salonda grup rezervasyonu yapılmıyorsa alkol servisi yok; ayran ya da reyhan şerbeti gibi meşrubatlar tercih edebiliyorsunuz.

#3 Kebapçı Yusuf Usta:

Mardin’deki son günümüzde Mardin kebabı tatmak için Yusuf Usta’nın yolunu tuttuk; yeri de otelimizin tam karşısında olduğu için bizim için çok pratikti. Açıkçası, Mardin kebabında büyütecek çok bir şey yok ama kuzu etli yemeklerden sıkılırsanız listenize dahil edebilirsiniz. Kebaplar lavaş ve salata ile servis ediliyor, fiyatlar çok makul. Kebapçı Yusuf Usta, Kebapçı Rıdo ile birlikte şehrin en meşhur iki kebapçısından biri.

#4 Seyr-i Merdin:

Mardin’in en popüler mekanlarından biri olan Seyr-i Merdin, Mezopotamya ovasına bakan manzarası ile şehirde hem Mardinliler hem de turistler tarafından sıkça tercih edilen bir kafe. Yukarıda bahsettiğim kahve çeşitlerini burada denemek mümkün. Öğlen vakti atıştırma amaçlı da gelinebilir, menüsü oldukça geniş. Yine de bizce esas olayı günbatımı vakti terasında yer kapıp iyi bir kahve molası vermek! Erken davranırsanız en uçtan yer bulabilirsiniz.

#5 Cihan Et Lokantası:

Midyat turunda acıkınca gittiğimiz Cihan Et Lokantası, yöresel yemekleri ile ünlü büyük bir esnaf lokantası. En çok kuzu kaburgası seviliyor. Gitmişken lokantanın spesiyali olan perde pilavı üzeri kuzu kaburgasından ve tereyağlı et kavurmasından sipariş ettik. Etleri çok lezzetliydi, tattığımız her şeyi çok beğendik ve kapanış öncesi bir perde pilavı daha söyledik. 😊 Yemeğin üzerine bir de irmik helvası yediniz mi tamamdır, balla mı yapıyorlar nedir, efsane bir şey!

#6 Tarihi Midyat Gelüşke Hanı:

Midyat’ta kahve molası için uğrayabileceğiniz en güzel yerlerden biri Tarihi Midyat Gelüşke Han. Anadolu’da görmeye alışık olduğumuz hanların küçük bir versiyonu; ancak avlusu çok keyifli.

#7 Kültür Cafe:

Eski Mardin’de denediğimiz Kültür Cafe, sokağı ve ambiyansı ile bizim çok hoşumuza gitti. Kafenin adı, bulunduğu Kültür Sokak’tan geliyor. Kafe, restore edilip yeniden dekore edilen tarihi bir taş evde açılmış. En ünlü oldukları konu, Mardin’in yöresel içeceklerinden reyhan şerbeti. Yaz sıcağında soğuk soğuk öyle iyi gidiyor ki!

#8 İzla Art Cafe:

Kültür Sokak’ın çok yakınındaki İzla Art; konsepti, dekorasyonu ve müzikleri ile Mardin’de en sevdiğimiz yer oldu. İzla Art’a gitme nedenimiz çok ünlü Süryani şaraplarından içmekti; bu kadar güzel bir yerin bizi beklediğini bilseydik Mardin’deki üç günümüzün üçünde de yolumuzu buraya düşürürdük. Bizce İzla Art’ı daha çok gençlerin takıldığı entellektüel, samimi bir kafe diye tanımlasak çok yerinde olur. Kültür Cafe gibi eski bir taş evde, şarapları ve atıştırmalıkları ile tam uzun uzun sohbet etmelik yer! Öğlen ve akşamüstü saatlerinde kolayca yer bulunuyor, küçük bir ev olduğundan akşam gitmek isterseniz rezervasyon yaptırmanız gerekir.

#9 Mezopotamya Aile Çay Bahçesi:

Otelimizin tam karşısında olduğundan burası bizim çay molası verme yerimiz oldu. Tabii, günbatımını terasta yakalamak için küçük çapta gurur meselesi yapmış da olabiliriz. 😊 Gezi esnasında yoruldukça uğradık, kısa kısa oturup bol bol çaylarını içtik.

#10 Atilla Çay Bahçesi:

Eski Mardin’de son gün bir de Atilla Çay Bahçesi’ne uğradık. Hava çok sıcak olduğundan gölgeli alanı hoşumuza gitti, çay molası için aklınızda olsun.

#11 Artukbey Kahve:

Farklı şehirlerde de şubelerini görebileceğiniz Artukbey Kahve aslında bir Mardin markası. Yukarıda bahsettiğimiz tüm kahveleri Eski Mardin’in merkezindeki yerinde deneyebilirsiniz. Biz Artukbey’e bir dönem evimize çok yakın olduğu için gidiyorduk ama Mardin’deki menüsü ve sunumu çok daha güzelmiş. Özellikle dibek kahvesinde çok başarılılar, zaten dibek kahvesinin bu kadar ünlenmesi onların sayesinde.

#12 Marangozlar Kahvesi:

Revaklı Çarşı’dan kolayca ulaşacağınız Marangozlar Çarşısı’nda, Mezopotamya manzaralı otantik bir diğer yer de burası. Civarında gezerken çay kahve için uğranabilir, mırra gibi farklı kahve türlerini de burada deneyebilirsiniz.

#13 Kana Cafe Shop:

Süryani çöreği tatmak ve hatta evinize de paket olarak almak için gelmeniz gereken yer tam da burası. Süryani çöreğini Eski Mardin’deki çoğu yerde göreceksiniz zaten; ancak önemli olan orijinal Süryani reçetesi ile yapılanı bulmak. İçinde badem ve hurma gibi iki pahalı ürün bulundurduğundan güzelini yemek bambaşka oluyor. Malzemesinden çalınmamış 😊, tazecik Süryani çöreği için istikamet Kana Cafe Shop! Üstelik, safran çayları da çok lezzetli! Yeri 1. Cadde’de.

Mardin yeme içme önerilerimizin sonuna geldik! Mardin ile ilgili fotoğraf ve gezi notlarımıza Instagram’da  @nesemcelikkaya hesabından #journavelmardin etiketi ile ulaşabilirsiniz. Bizi takip edin, birlikte gezelim!

Detaylı Mardin Gezilecek Yerler Yazısı için:

MARDİN GEZİ REHBERİ VE MARDİN GEZİLECEK YERLER